نسخه چاپي
ارسال به دوستان﴿وَإِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاتَّقُونِ ﴾(المؤمنون 52)
همانا اين امت شما امت واحدي است و من پروردگار شما، پس پرهيزگار باشيد
مقدمه:
وحدت بعنوان اصليترين درس و توصيه نبي اكرم(ص) و قرآن كريم، مهمترين راه احياء عزت و عظمت اسلام و مسلمين است. اسلام دين حق و "كلمه الله" بالاترين حقيقت است و طبق نص محكمه "كلمه الله هي العليا" تمام همت و تلاش جوامع اسلامي بايد اعتلا و گسترش كلمه الله باشد. اين بالاترين حقيقت و واقعيت در نظام فكري اسلام ميباشد. لذا مسلمانان با اين عقيده و نگرش بايد بيشترين تلاش خود را بر محقق شدن "امت واحده" بگذارند.
﴿ إِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاعْبُدُونِ ﴾ ( الأنبياء92)
همانا اين امت شما امت واحدي است و من پروردگار شما، پس مرا بپرستيد
بديهي است تا مسلمانان متحد و يكپارچه نباشند هيچگاه اسلام و كلمه الله، عزيز، سرافراز و منصور نخواهد شد و اگر از خدا و رسول او اطاعت نكنيم و متحد نشويم هرچه داريم از دست خواهيم داد.
﴿ وَأَطِيعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَنَازَعُواْ فَتَفْشَلُواْ وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ ﴾ ( الأنفال 46)
و (فرمان) خدا و پيامبرشان را اطاعت نماييد! و نزاع (و كشمكش) نكنيد، تا سستكننده نشويد، و قدرت (و شوكت) شما از بين نرود!
هدف از تدوين منشور
هدف از تدوين منشور ( با اين شكل و سياق) اين است كه مبنا و راهنمايي ايجاد گردد كه مسلمانان (در هر مقام و سطح اجتماعي- سياسي و علمي، اعم از فردي، دولتي يا سازماني) بتوانند اعمال، رفتار و تصميمات خود را با آن سنجيده و تنظيم نمايند(وحدت رويه) و مسلمانان كشورهاي اسلامي با عنايت و توجه به اين منشور بتوانند رفتارها و تصميمات خود را هم جهت و همسو نمايند و اين امر موجب انسجام وتقويت وحدت مسلمانان و جهان اسلام گردد. انشاءالله
مباني ديني
اسلام دين خاتم و قرآن مجيد و سنت شريف نبوي(ص) دو منبع اساسي قانونگذاري اسلام بوده و همه مذاهب اسلامي بر حجيت و حقانيت اين دو منبع اتفاق نظر دارند.
ايمان به توحيد، نبوت و خاتميت رسول اكرم(ص)، قرآن كريم و معاد ملاك و معيار مسلماني است.
تعريف مسلمان
كسي كه به اصول اعتقادي اسلام، توحيد، قرآن، نبوت حضرت خاتمالانبياء محمد مصطفي(ص) و سنت ايشان و همچنين ايمان به معاد و اركان ضروري اسلام مانند نماز، روزه، حج، زكات و ... معتقد باشد مسلمان است.
ابعاد اتحاد
اتحاد ابعاد مختلفي دارد، با تعريف مختصر هر بعد، از ابعاد اتحاد و همچنين تعريف برخي معيارها و مصداقها بعنوان علائم هدايت كننده:
اولاً: اتحاد را كاربردي و ملموستر بيان نموده و آنرا به مسلمانان ارائه كرد.
ثانياً: مصداقها و معيارهاي اشارهشده در هر بعد، نقش علائمي را دارند كه ميتوانند هدايت كننده و همسو كننده اعمال، رفتار و تصميمات باشند. لازم به ذكر است كه اين معيارها و مصداقها قليلي از كثير ميباشند و ذكر برخي از آنها صرفاً براي تشريح بهتر مقصود و منظور است.
1- اتحاد اعتقادي- ديني
تعريف:
منظور از وحدت، شيعه شدن سني و سني شدن شيعه نيست، بلكه منظور اين است كه فرقههاي اصيل و شناخته شده اسلامي به اعتقادات و مقدسات يكديگر احترام بگذارند. با احترام و عطوفت به يكديگر نگاه كرده و به مقدسات و اعتقادات همديگر اهانت نكنند و اجازه چنين كاري به خود و ديگران ندهند.
معيارهاي راهنما
1- اختلافات علمي (علم الخلاف):
مباحث علمي و اختلافات علمي را به نخبگان و علما سپرده و جامعه اسلامي و مسلمانان با مشتركات خويش با يكديگر ارتباط داشته و در كنار هم زندگي ميكنند.
﴿ وَمَا كَانَ الْمُؤْمِنُونَ لِيَنفِرُواْ كَآفَّةً فَلَوْلاَ نَفَرَ مِن كُلِّ فِرْقَةٍ مِّنْهُمْ طَآئِفَةٌ لِّيَتَفَقَّهُواْ فِي الدِّينِ ﴾ (التوبة 122)
و شايسته نيست مومنان همگي (براي جهاد) كوچ كنند، پس چرا از هر فرقهاي از آنان، دسته اي كوچ نميكنند تا در دين آگاهي پيدا كنند
2- وحدت و التزام عملي به آن:
وحدت مهمترين و ضروري ترين مسئله براي عزت و عظمت مسلمين بوده و ايجاد تفرقه امري مذموم و از ايادي شيطان است.
﴿ وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللّهِ جَمِيعًا وَلاَ تَفَرَّقُواْ ﴾ (آل عمران 103)
و همگي به ريسمان الهي چنگ زنيد و پراكنده نشويد
3- تكفير:
تكفيركنندگان مذاهب اسلامي جاهل و تفرقهاندازند و مسلمانان آنان را به آرامش و وحدت دعوت مينمايند و در غير اين صورت و عدم اصلاح رفتار خود آنها را طرد ميكنند.
4- افراطيگري:
افراطيون در هر مذهبي و در هر لباسي موجب اختلاف، تفرقه و شكاف بين جامعه اسلامي ميشوند. آنان سخت در اشتباهند و مسلمان از آنان تبري ميجويند.
5- نفس واحده:
مسلمانان خود را نفس واحده ميدانند و در كمال احترام، عطوفت و تواضع با همديگر زندگي ميكنند.
﴿ يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُواْ رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ ﴾ (النساء 1)
اي مردم! از (مخالفت)پروردگارتان بپرهيزيد! كسي كه همه شما را از يك نفس آفريد
6- پرهيز از دشنام و بي احترامي :
مسلمانان از هر فرقه و مذهب اسلامي اعتقادات يكديگر را مورد لعن و سب قرار نمي دهند تا تخم تفرقه و كينهتوزي در بين برادران ديني ايجاد نگردد.
﴿ وَلاَ تَسُبُّواْ الَّذِينَ يَدْعُونَ مِن دُونِ اللّهِ فَيَسُبُّواْ اللّهَ ﴾ (الأنعام 108)
و آناني را كه جز خدا را ميخوانند دشنام ندهيد، آنان نيز خدا را دشنام خواهدت داد
2- اتحاد اجتماعي
- تعريف:
مسلمانان در ارتباط اجتماعي و معاشرتهاي روزمره براساس تعاليم اسلام و سيره نبياكرم(ص) با همديگر مهربانانه، مسالمتآميز و بدور از نزاع زندگي ميكنند.
معيارهاي راهنما
1- به جا آوردن مناسك و عبادات مشترك و دسته جمعي (مثل حج ابراهيمي)
2- تحميل نكردن مذهب خاص به يكديگر
3- سعهصدر و تحمل آراء مخالف و عمل به آيه شريفه
﴿ فَبَشِّرْ عِبَادِ الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ ﴾ (الزمر 17 - 18)
پس بندگان مرا بشارت ده! همانند آنهايي كساني كه سخنانشان را ميشنوند؛ و از نيكوترين آنها پيروي ميكنند.
4- احترام متقابل همه مذاهب به يكديگر و عمل به اخلاق رسولالله
﴿ وَإِنَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظِيمٍ ﴾ (القلم4)
و تو اخلاق عظيم داري
﴿ مُّحَمَّدٌ رَّسُولُ اللَّهِ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاء عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاء بَيْنَهُمْ ﴾ (الفتح29)
محمد (ص) فرستاده خداست; و كساني كه با او هستند در برابر كفار سركش و شديد،
و در برابر برادران خود مهربانند
5- مسلمانان با هم برادرند و نسبت به هم احساس مسئوليت داشته و به مشكلات يكديگر اهميت داده و رسيدگي مينمايند و نسبت به اصلاح امور در بين همديگر اهتمام دارند.
﴿ إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ﴾ (الحجرات10)
مؤمنان برادر يكديگرند، پس دو برادر خود را صلح و آشتي دهيد و تقواي الهي پيشواياني كنيد،
باشد كه مشمول رحمت او شويد!
3- اتحاد سياسي
- تعريف:
امت اسلام، كشورهاي اسلامي و دولتمردان در مسائل سياسي جهان اسلام موضعگيري و اقدامات واحد و مشترك اتخاذ مي كنند.
معيارهاي راهنما
1- موضعگيري و اقدام مؤثر و مشترك در خصوص اهانتها به نبياكرم(ص) و قرآن كريم و مقدسات مسلمانان.
2- موضعگيري و اقدام مؤثر و مشترك در خصوص مسئله فلسطين و اشغال كشورهاي عراق و افغانستان و جولان، جنگ غزه ولبنان
3- موضعگيري متحدانه و اهميت به دفاع از حقوق ديني، فردي و اجتماعي مسلمانان مانند شهيده حجاب (مروه الشربيني)
4- امت مسلمان و كشورهاي اسلامي براساس تعاليم ديني و قرآني مقاومت و مبارزه در برابر استكبار و امپرياليسم جهاني، هژموني سياسي غالب (از جمله حاكميت آمريكا و اسراييل) را واجب ديني ميكنند و در اين راه پشتيبان يكديگر هستند.
4- اتحاد اقتصادي
- تعريف:
امت اسلام، كشورها و دولتهاي اسلامي ارتباط و مناسبات اقتصاديشان را به گونهاي تنظيم كنند كه موجب تقويت اقتصاد همديگر باشند.
معيارهاي راهنما
1- معاملات و ارتباطات اقتصادي مسلمانان نبايد موجب تقويت و عزت دشمنان اسلام و خواري و ضعف مسلمانان گردد.
﴿ وَلَن يَجْعَلَ اللّهُ لِلْكَافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلاً ﴾ (النساء141)
و هرگز خدا براي كافران نسبت به مومنان راه تسلطي قرار نداده است
2- امت اسلام با الگوبرداري از تحريم شعب ابيطالب در مقابل فشارها و تحريمهاي اقتصادي مانند پيامبر و اصحابش استقامت مي كنند.
﴿ إِنَّ الَّذِينَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا ﴾ (فصلت 30)
به يقين كساني كه گفتند:«پروردگار ما خداوند يگانه است!» سپس استقامتي كردند.
3- در معاملات كلان اقتصادي بين دولتها اولويت با كشورهاي اسلامي باشد.
4- نسبت به، تقويت و گسترش سيستم بانكداري اسلامي و بازار مشترك اسلامي بيش از پيش اهتمام داشته باشند در اين جهت برنامه جامع و مؤثر، تهيه و اجرا نمايند.
5- اتحاد نظامي – امنيتي
تعريف:
كشورها ودولتهاي اسلامي در زمينه نظامي و امنيتي پشتيبان و ياور همديگر باشند و ارتباطات نظامي و امنيتي آنها به گونهاي است كه موجب دفع خطر و تجاوز از كشورهاي اسلامي و تأمين كننده امنيت يكديگر مي باشند.
معيارهاي راهنما
1- مرزهاي كشورهاي اسلامي، مرزهاي جهان اسلام است و تجاوز به آن تجاوز به همه كشورهاي اسلام و امت اسلام ميباشد. بي تفاوتي و كمك به اين تجاوزات خيانت به اسلام و مسلمين است.
2- گسترش پيمانهاي نظامي- امنيتي بين كشورهاي اسلامي و برنامهريزي براي ايجاد پيمان نظامي و امنيتي متحد و يكپارچه.
﴿ وَأَعِدُّواْ لَهُم مَّا اسْتَطَعْتُم مِّن قُوَّةٍ ﴾ (الأنفال60)
و هرچه در توان داريد از نيرو در مقابل آنها بسيج كنيد.
6- اتحاد علمي – تكنولوژيك- صنعتي
تعريف:
مسلمانان و كشورهاي اسلامي موجب تقويت و توسعه علمي، تكنولوژيك و. صنعتي همديگر ميشوند و پيشرفتهاي خود را در اين زمينه به اشتراك گذاشته و نيازهاي يكديگر را بر طرف نمايند.
معيارهاي راهنما
1- انعقاد و گسترش پيمانهاي و قراردادهاي علمي – تكنولوژيك – صنعتي
2- ايجاد گسترش و تقويت مراكز مشترك علمي- تكنولوژيك- صنعتي
3- راهاندازي ISI اسلامي و ايجاد ثبت بينالمللي اختراعات مسلمانان
7-اتحاد رسانهاي
تعريف:
رسانههاي كشورهاي اسلامي در انعكاس اخبار و ارائه برنامههاي خود براساس منافع مشترك و انسجام جهان اسلام و مسلمانان رفتار مي نمايند.
معيارهاي راهنما
1- پرهيز از پرداختن به اخبار و برنامههاي اختلافانگيز و تفرقه ساز
2- همكاري و تعاون در ايجاد رسانههاي مشترك اسلامي
3- تقويت و جهت بخشيدن به رسانههاي فعلي و فعال در جهان اسلام
تهيه كننده: